Politieke risico’s maken exporteren duurder

Wereld kiest weer voor nationalisme

04-11-2019  Onrust in Europa; spanningen in het Midden-Oosten en de VS verwikkeld in handelsoorlogen met een aantal landen; na jaren van globalisering krijgen de exporteurs van nu te maken met nationalisme in handelsrelaties. Voor exporteurs wordt het er niet gemakkelijker op.

De Amerikaanse president Trump heeft zich bij Nederlandse exporteurs niet geliefd gemaakt door eenzijdig de sancties tegen Iran weer van kracht te verklaren en handelsoorlogen te beginnen met China en, recenter, India. Het past in een wereld die na jaren van globalisering en vrije handel lijkt te kiezen voor nationalisme, met landen die uit zijn op uitbreiding van hun ideologie en macht.

Protectionistische keuzes 

Huub Vermeer, logistics manager bij veevoederleverancier Kanter Special Products constateert dat handelsoorlogen met protectionistische keuzes waar de Amerikaanse president toe aanzet, vooral de Amerikaanse markt zelf lijken te isoleren. “Ik denk dat er in sommige gevallen zelfs kansen voor Europese bedrijven zullen zijn. Als Chinese producten in Amerika zwaarder worden belast, biedt dat voor ons mogelijkheden.”

Sancties

Hij ziet een verschil met sancties, die bedrijven buiten spel zetten. “Sancties bieden geen kansen, maar beperken onze mogelijkheden. Als ik kijk naar de Amerikaanse sancties tegen een land als Iran, vind ik dat de EU een eigen machtsblok zou kunnen zijn, maar dan moet het wel efficiënt en slagvaardig voor de dag komen en uitgaan van eigen krachten. Nu zitten bedrijven in een wurggreep, want Europa wil wel handel met dat land, maar bedrijven die ook afnemers in de VS hebben, worden door Trump gedwongen een keuze te maken. En dan zal elke ondernemer kijken naar waar hij het meest kan verdienen.”

“Ik word er wel een beetje moedeloos van”, zegt Rick Boeijen, directeur export van deurenfabriek Xidoor, een bedrijf dat in het buitenland onder meer ziekenhuisdeuren levert. “Je kunt als exporteur twee paspoorten krijgen, maar eigenlijk zou je er drie moeten hebben om te voorkomen dat je politiek conflicterende stempels in hetzelfde paspoort krijgt. Dat is een politiek probleem, want ik kan heel goed zaken doen met zowel Amerikanen als Russen en met Iraniërs en Saudiërs. Maar de douane kijkt daar anders tegenaan.” 

Nieuwe markten

Hij merkt op dat het door de huidige politiek lastig tot bijna onmogelijk is om de vruchten te plukken van investeringen in nieuwe markten. “Iran is een goed voorbeeld. Ik ging mee met de eerste handelsdelegatie naar dat land na het opschorten van de sancties. Dat bezoek heeft geleid tot contacten, maar nu, nog geen twee jaar later, ben ik terug bij af. Zonder veel opdrachten, want ziekenhuisprojecten vragen een lange adem. 

Ik zit nu in een spagaat. Je overtreedt Europese regels als je je laat beïnvloeden door de Amerikaanse regelgeving, maar als ik naar Iran zou exporteren, lopen mijn verkopen aan Amerika gevaar. Afgezien daarvan maken de Nederlandse banken het je praktisch onmogelijk om met Iran zaken te doen. Ook zij hebben Amerikaanse belangen. En de Duitsers lachen zich rot. Zij hebben nog steeds banken en trajecten die export mogelijk maken.”

Hulporganisaties doen hun werk ook in sanctielanden

Ondernemer Lia van de Vorle doet al vele jaren internationaal zaken. Zo is zij eigenaar van WRG, voorraadhoudend leverancier van tenten en andere hulpgoederen voor organisaties die noodhulp bieden. Ook is zij oprichter van ENS Clean Air Solutions, een bedrijf dat apparatuur levert voor het verwijderen van fijnstof uit parkeergarages, ziekenhuizen, magazijnen en productiebedrijven.

“Het is moeilijk zaken doen in een wereld waar een paar mensen over andere landen kunnen beslissen”, zegt zij. “Hulporganisaties doen hun werk ook in sanctielanden, dus kunnen we niet zeggen dat we daar geen hulpgoederen kunnen afleveren.”

Zij zegt verrast te zijn door de Amerikaanse sancties tegen Iran en de effecten op Nederlandse bedrijven. “We waren heel ver met levering van apparatuur voor luchtzuivering, maar daar moesten we mee stoppen. We mochten wel leveren, maar banken wilden niet aan betalingen meewerken. Dat was zuur voor ons, maar ook voor de Iraanse die ons hielp met vertalingen en contacten. We hadden geen werk meer voor haar.”

Dit artikel is geschreven door Ed Coenen.

Opleiding Exportmanagement

evofenedex heeft de opleiding Exportmanagement vernieuwd. De opleiding is bedoeld voor medewerkers die verantwoordelijk zijn voor een of meer exportmarkten. 
 

Onze ledenadviseur Alice
Contact

Vragen over internationaal ondernemen?

Alice en de andere ledenadviseurs helpen je graag verder