Innoveren met platformen: gewoon beginnen

De vierde editie van de SCM Summit stond in het teken van platformen

6-6-2019  Hoe moet je als logistieke ondernemer omgaan met digitale platformen? Die vraag stond afgelopen woensdag centraal tijdens de vierde editie van de SCM Summit in Zoetermeer. Meer dan 140 logistiek professionals, waaronder logistiek managers en supply chain specialisten, kwamen op het evenement af. Drie hoogleraren en vertegenwoordigers van vijf platformen waren aanwezig om de ontwikkelingen te duiden.

Interactie

Dagvoorzitter Gerrit Heijkoop vroeg aan het begin van de Summit aan bezoekers om kennis te maken met een onbekende buurman of buurvrouw. “Want uiteindelijk draait het in de wereld van supply chain management ook om het belang in het samenwerken met andere partijen”, stelt Heijkoop. Directeur van evofenedex, Bart Jan Koopman, mocht daarna de bezoekers officieel welkom heten.

 

Data

De eerste spreker is Cor Molenaar, hoogleraar e-Commerce aan de Erasmus Universiteit. Zijn verhaal gaat over de nieuwe economie waarin we leven: de platformeconomie. Hij benadrukt dat de platformen een positie innemen die vraag en aanbod op een nieuwe manier met elkaar verbindt. Iets waar huidige bedrijven onvoldoende bij stil staan, aldus de hoogleraar. “De platformen passen nieuwe technologieën toe – innoveren – en zorgen voor een disruptie in de huidige markt, dwars door alle bestaande paden heen.”

Hij benadrukt de absolute noodzaak van samenwerking en de ongekende invloed en impact van platformen. “Want dankzij al die verkopen vergaren ze data. En die gebruiken ze weer om nog beter te voorspellen wat u gaat kopen”, zo houdt Molenaar de toehoorders voor. “Sterker nog, Amazon weet al voor 70 procent zeker wat u over een paar weken gaat bestellen.”

Toch waarschuwt Molenaar dat platformen niet de oplossing zijn voor alles. “Ja, je verkoopt misschien meer via een platform, maar je weet eigenlijk nog steeds niet waarom die klant op dat platform voor jou heeft gekozen. Het is echt de tijd dat bedrijven kennis van hun eigen data gaan maken.” Molenaar voorspelt dat uiteindelijk in elke industrie één platform zal blijven bestaan.

Kansen

De tweede spreker van de dag, Erik van Dort van Capgemini, gaat in zijn presentatie verder in op de kansen en bedreigingen van platformen. Hij ziet dat bedrijven kansen laten liggen, omdat ze cynisch zijn over de mogelijkheden en de ontwikkelingen. Maar ook dat directies geen keuzes durven te maken om te innoveren. “Het gaat er om dat je iets doet met data. Er zit heel veel slimheid in de markt van platformaanbieders, die bedrijven kunnen helpen. Maar stel jezelf echt de vraag, wat kunnen ze nu echt? Want de implementatie kan wel een tijd duren. Het werkt als communicerende vaten: je hebt de technologie, de processen en de mensen die er wat mee moeten doen. Deze onderdelen moeten altijd met elkaar in balans zijn. Daarnaast gaat het om combinaties van technologieën maken. Bijvoorbeeld artificial intelligence met internet of things.” Van Dort laat daarnaast ook zien dat er ondernemingen zijn waarbij ‘disruption mogelijk is zonder digital transformation’, maar stelt daarbij wel direct de vraag of het toekomstbestendig is? “Kijk maar naar de Action. Die openen elke dag een winkel, maar online doen ze vrijwel niets.” De conclusie van Van Dort is dan ook dat je als bedrijf gewoon moet beginnen en leren wat wel en niet werkt. “Dat is ook leuk voor de medewerkers, die mogen een keer wat anders doen. learning by doing.”

Zapshow

Na de twee keynotespeakers krijgen vijf platformen de kans om het publiek uit te leggen waarvoor zij staan. Wat ze in ieder geval gemeen hebben is dat zij effectieve methoden hebben gevonden om vraag en aanbod aan elkaar te verbinden. Zo is Uber Freight in Nederland al bezig met de eerste kleinschalige experimenten. Het platform TradeLens kan op korte termijn 49 procent van alle wereldwijde cargocontainer-verzendingen het gehele traject volgen door het gebruik van blockchain.

De innovaties vanuit de platformen zijn vaak ontstaan door onvrede over de situatie die in de markt aanwezig is. Zo benadrukt het in 2016 opgerichte Cogoport het gebrek aan kwaliteit en transparantie in het aanbod dat er bestaat voor zeevrachtverzending voor midden- en kleinbedrijven. Met hun gebruiksvriendelijke online platform weten zij nu al meer dan 27.000 klanten te bedienen.

Rijden met een lege vrachtauto en te lange laad- en lostijden, daar wil het het platform Transporeon verandering in brengen. Inmiddels zijn ze een aantal jaar actief en krijgen zij dagelijks meer dan 5.000 vervoersopdrachten via hun platform. Ook is de gebruikers- en deelnemersdatabase niet mis. Meer dan 90.000 leveranciers en vervoerders maken deel uit van het platform.

Maar er zijn ook andere facetten noodzakelijk om succesvol te zijn in de samenwerking met een platform. Pieter Ruijssenaars van 3D-printingnetwerk DiManEx benadrukt het belang van een 'digitale core'. Dat is een omgeving waar onder andere alle productdata digitaal beschikbaar is, zodat onderlinge uitwisseling van digitale informatie eenvoudiger wordt.

Aansprakelijkheid

Naast alle mooie innovatieve platformoplossingen blijft wel de vraag over of het juridisch allemaal goed geregeld is. Wouter Verheyen, hoogleraar handelsrecht, gaat daar tijdens de Summit dieper op in. Hij geeft een beknopt overzicht van de aansprakelijkheidsregels. “Neem een platform wat vervoerders en verladers bij elkaar brengt en in zijn communicatie expliciet meldt dat zij nergens aansprakelijk voor zijn. Mag dat van een rechter? Of zijn ze alleen aansprakelijk bij het foutief kopiëren van informatie of ook bij het niet juist uitvoeren van het transport?” Antwoorden heeft hij nog niet op al die vragen. “Dat komt omdat er nog geen goede wetgeving is. Dus bedenk als verlader goed welke risico’s je bereid bent om te nemen. De complexiteit in wetgeving neemt helemaal toe wanneer er meerdere partijen bij de opdracht betrokken zijn, of wanneer ook wetgeving vanuit andere landen van toepassing is,” geeft Verhey nog mee.

Ethiek

Tot slot keek hoogleraar supply chain management Jack van der Veen terug op de gehele Summit. Hem viel op dat één aspect niet goed ter sprake is gekomen, namelijk de rol van de mens. “Die besluit namelijk of hij wel of niet gebruik gaat maken van een platform. Ketensamenwerking is dan ook noodzakelijk.” Daarnaast is Van der Veen kritisch op de ontwikkelingen die platformen doormaken. “Ze bieden prachtige kansen, maar je moet wel uitkijken wat je doet. Een aantal platformen heeft nu als doel om de grootste in de markt te worden om zo alle andere spelers uit de markt te drukken, ondanks dat er geen winst wordt gemaakt. En dat heeft uiteindelijk ook gevolgen voor je eigen business en data.” Zijn advies is dan ook om als bedrijf rekening te houden met de fijne balans en samenhang tussen economie, recht en ethiek in deze nieuwe wereld van platformen.


SCM-Update

Wil je op de hoogte blijven van de laatste updates op het gebied van supply chain management? Meld je dan aan voor de SCM-update.

Onze ledenadviseur Nanne
Contact

Vragen over supply chain management?

Nanne en de andere ledenadviseurs helpen je graag verder