Eerste Kamer behandelt binnenkort handelsverdrag tussen EU en Canada

Leestijd: 4 minuten

28-09-2020  De Eerste Kamer bespreekt op dinsdag 13 oktober hoe de besluitvorming over CETA verder zal plaatsvinden. evofenedex benadrukt continu het belang van dit handelsverdrag tussen de Europese Unie en Canada voor (het herstel van) de Nederlandse economie en concurrentiepositie, vooral voor mkb-bedrijven. Van de Nederlandse exporteurs behoort 90 procent tot het mkb en CETA is goed voor 16.000 banen.

Minister Sigrid Kaag van Buitenlandse Handel stuurde onlangs een dik pak papier naar de Eerste Kamer over het Comprehensive Economic and Trade Agreement (CETA). Na de twee deskundigenbijeenkomsten eerder dit jaar, waaraan ook evofenedex deelnam, werden door de senatoren maar liefst 185 verdiepende vragen gesteld. Dit geeft weer hoe gevoelig het CETA-dossier ligt in de Eerste Kamer, waar de regeringspartijen geen meerderheid van de zetels bezitten.

International Court System

CETA is een zogeheten gemengde overeenkomst, waarin naast afspraken over handel ook afspraken over investeringsbescherming zijn gemaakt. De afspraken over investeringsbescherming raken aan de soevereiniteit van de afzonderlijke lidstaten, waardoor het gehele verdrag door alle lidstaten moet worden geratificeerd. De handelsafspraken zijn direct na ratificatie door het Canadese parlement en het Europees Parlement in werking getreden. Op het gebied van handel is de Europese Unie (EU) bevoegd om afspraken te maken namens de 27 landen.
De kern van de besluitvorming in de lidstaten gaat dan ook over het investeringsgedeelte van het verdrag: het International Court System (ICS). Dit een stap voorwaarts ten opzichte van het bestaande mechanisme voor geschillenbeslechting. Het ICS kent bijvoorbeeld meer transparantie dan het huidige Investor-State Dispute Settlement en weert ook claims van brievenbusfirma’s.

Flinke stap terug

Zolang CETA niet door alle lidstaten is geratificeerd, kan het ICS niet in werking treden. Sterker nog, wanneer deze gemengde overeenkomst niet wordt geratificeerd in één van de lidstaten, komt het gehele verdrag te vervallen en moeten ook de handelsafspraken worden teruggedraaid. Om de noodzaak van CETA te onderstrepen, stelde directeur Bart Jan Koopman van evofenedex afgelopen mei in de Eerste Kamer: “Handelsverdragen zoals CETA zijn nodig om onze handel te reguleren en bieden bedrijven de stabiliteit en rechtszekerheid om internationaal te ondernemen. Het niet ratificeren van CETA zou een flinke stap terug betekenen voor de handelsafspraken met Canada, en voor afspraken over standaarden, duurzaamheid en arbeidsnormen. Hier is het Nederlandse mkb, maar ook de consument en burger, niet bij gebaat.”

De handelsverdragen van de EU met Mexico, Chili en de Mercosur-landen zijn ook gemengde overeenkomsten. Omdat ook deze verdragen nog aan het Nederlandse parlement moeten worden voorgelegd, is de besluitvorming over CETA ook hiervoor van belang. Dit geldt niet voor de handelsverdragen met Vietnam en Singapore, omdat daarvoor is afgesproken afzonderlijke vrijhandels- en investeringsbeschermingsovereenkomsten te ondertekenen.

Oneigenlijke motivering

CETA is inmiddels geratificeerd door 14 EU-lidstaten: Denemarken, Estland, Finland, Kroatië, Letland, Litouwen, Luxemburg, Malta, Oostenrijk, Portugal, Slowakije, Spanje, Tsjechië en Zweden. Op 31 juli 2020 heeft het Cypriotische parlement tegen CETA gestemd omdat de kaassoort halloumi in dit handelsverdrag geen specifieke bescherming krijgt. Gezien de onderhandelingsbevoegdheid van de EU is dit een oneigenlijke motivering, maar het staat het parlement van Cyprus vrij CETA volledig af te wijzen. Hoopgevend is dat de Cypriotische regering aangeeft zich nog gebonden te voelen aan het verdrag, en verwacht dit later in het jaar nogmaals in stemming te brengen. Kortom, zowel nationaal als internationaal wacht CETA en andere gemengde handelsverdragen een spannend besluitvormingsproces.

Onze bedrijfsjurist Peter
Contact

Advies nodig of vragen?

Peter en de andere bedrijfsjuristen helpen je graag verder