21-12-2016  Consumentenelektronica is steeds vaker voorzien van oplaadbare lithiumbatterijen. Bedrijven die dit soort artikelen versturen of laten retour zenden, zijn zich niet altijd bewust van de vervoersvoorschriften die daarvoor gelden. Deze voorschriften zijn onlangs bovendien aangescherpt.

Ze zijn licht van gewicht, laden snel op en gaan lang mee: niet zo gek dus dat het gebruik van oplaadbare lithiumbatterijen, ook wel lithium ion-batterijen genoemd, de laatste jaren een enorme vlucht heeft genomen. De batterij kan zijn verwerkt in consumentenartikelen zoals laptops, smartphones, elektrische bestuurbare speelgoedauto’s, fotocamera’s, tablets, e-sigaretten, drones en elektrische fietsen, om maar een paar voorbeelden te noemen. De toename in gebruik heeft ervoor gezorgd dat de batterijen en de artikelen waarin ze zijn verwerkt, vaker worden vervoerd. En juist bij het transport kan het voorkomen dat bedrijven zich niet altijd bewust zijn van de voorschriften die daarvoor gelden, zegt Thomas Reitsma, beleidsadviseur gevaarlijke stoffen bij EVO.

“In principe geldt dat de verzender verantwoording draagt voor het naleven van de regels. Dus als een Nederlands bedrijf bijvoorbeeld batterijen bestelt bij een bedrijf in Azië, mag je ervan uitgaan dat die leverancier ze netjes bij die Nederlandse klant aflevert. Als die Nederlandse klant de batterijen vervolgens verwerkt in een eindproduct en dit artikel verkoopt en verzendt, is hij degene die verantwoordelijk is voor de veiligheid. Niet alle bedrijven zijn daarvan op de hoogte.”

Incidenten

Er zijn in het recente verleden incidenten geweest met lithium-batterijen. Iedereen kent wel de filmpjes van smartphones die opeens uit zichtzelf in brand vliegen of zelfs ontploffen. Of van laptops die zich, eenmaal ontvlamd, niet laten blussen en pas uren later uitdoven. Reitsma: “Daaraan kunnen verschillende oorzaken ten grondslag liggen. Kortsluiting bijvoorbeeld kan leiden tot tijdelijke oververhitting, waardoor de batterij vlam vat. Ook kan er sprake zijn van een productiefout, waardoor het artikel hiertegen niet goed genoeg is beschermd. Afgezien daarvan kunnen er ook ongelukken gebeuren door menselijk falen, bijvoorbeeld een heftruckchauffeur die per ongeluk hard tegen een pallet met batterijen aanrijdt. Die kunnen door de impact daarvan ook ontvlammen.”

Reitsma benadrukt dat het miljoenen keren goed gaat, maar dat die paar incidenten vaak breed wordt uitgemeten. “Dat soort filmpjes worden dan gretig gedeeld op social media, waardoor de batterijen wellicht wat gevaarlijker lijken dan ze in werkelijkheid zijn.”

Vrachtvliegtuig

Desondanks besloot de mondiale luchtvaartorganisatie IATA dit jaar de voorschriften aan te scherpen. Reitsma: “Deze organisatie ziet ook dat er steeds meer lithium ion-batterijen, of artikelen waarvan deze batterijen onderdeel zijn, door de lucht worden vervoerd. Om het risico te beperken, zijn de eisen aangescherpt. Zo mogen losse batterijen tegenwoordig alleen nog maar met een vrachtvliegtuig mee en niet meer met een vliegtuig dat ook passagiers vervoert. Ook mogen ze nog maar tot maximaal dertig procent opgeladen het vliegtuig in. En zo gelden er nog wat nieuwe regels.”

Ook voor het wegvervoer worden de regels aangescherpt, legt Reitsma uit. “Het zogeheten ADR, waarin de regels staan voor het wegvervoer van gevaarlijke stoffen, wordt hierop vanaf volgend jaar aangepast. Het gaat dan onder meer om striktere eisen voor verpakkingen en etikettering.”

Voor bedrijven die dit soort elektronica direct aan de consument verkopen en (laten) bezorgen, is het volgens Reitsma wellicht raadzaam om na te denken hoe om te gaan met eventuele retourzendingen. “Geef de koper bijvoorbeeld informatie over de voorschriften waaraan hij moet voldoen in het geval van retourneren. Of stuur dit materiaal zo nodig alvast mee. Een mooi voorbeeld hiervan zagen we recent bij het Zuid-Koreaanse Samsung, dat Galaxy Note 7-telefoons wereldwijd terugriep. Hiervoor stelde het bedrijf een return-kit samen, ofwel een set compleet met retourdozen, veiligheidshandschoenen, nuttige telefoonnummers en handleidingen. De consument vindt het vast niet leuk om iets terug te sturen, maar wordt er wel blij van als hij zo goed mogelijk wordt geïnformeerd over de wijze waarop hij dat het best en veiligst kan doen.” De Galaxy Note 7 is in Nederland nooit op de markt gebracht.

Seminar

EVO organiseert in maart een seminar over het vervoer en de opslag van lithium ion-batterijen of artikelen die dergelijke Vrachtvliegtuig batterijen bevatten. Deelnemers worden daar bijgepraat over de nieuwste regels en vereisten op het gebied van luchtvracht.

EVO-leden die vragen hebben over het transport van lithium ion-batterijen kunnen altijd contact opnemen met EVO-ledenservice, telefoon 079 3467 346.