Wet stelt hoge eisen voor veiligheid aan werkgevers

Goede werkinstructie kan boete voorkomen

19-11-2018  De wet stelt hoge eisen aan werkgevers als het gaat om werkveiligheid: alle werkinstructies en veiligheidsplannen moeten op orde zijn. Als er iets aan mankeert, kan dat bij een ongeval tienduizenden euro’s aan boetes kosten.

Een boete van 21.600 euro van de inspectie na een ongeval met een heftruck. Het overkwam een groothandel na een ongeval op de werkvloer. Ondanks dat de werkgever voor zijn gevoel goede werkinstructies had gegeven, oordeelde de hoogste bestuursrechter in Nederland, de Raad van State, dat de ondernemer te weinig had gedaan om de risico’s op schade voor de werknemers te beperken. Hij liet de boete in stand.

Het bewuste bedrijf kon in 2015 wel wat handjes in het magazijn gebruiken en schakelde een uitzendbureau in. De tijdelijke medewerkers werden geïnstrueerd om volgens de vaste werkinstructies van het bedrijf te werken. Een van de uitzendkrachten liep met een pompwagen waarop een pallet volgestapeld met plastic klapkratten van twee meter hoog stond. Volgens de werkinstructies moet een dergelijke stapel met folie worden omwikkeld. Dat was ook gebeurd, maar de krattenstapel stond los op de pallet en was dus op geen enkele manier gezekerd tegen omvallen. In het magazijn moest de tijdelijke medewerker uitwijken voor een andere medewerker die onderweg naar de kantine even was blijven staan om te praten met een collega. Deze manoeuvre zorgde ervoor dat de stapel kratten omviel en terechtkwam op de stilstaande medewerker.

Gevolgen

De gevolgen van dit arbeidsongeval waren groot. Het slachtoffer lag een week in het ziekenhuis met onder meer bekkenbreuken, een gebroken staartbeen en verschillende kneuzingen en blauwe plekken. De arbeidsinspecteur zag hierin voldoende aanleiding om het bedrijf een boete op te leggen van 21.600 euro voor het ontbreken van een veilige werkwijze en adequaat toezicht door de werkgever. De werkgever was het hier niet mee eens en stapte naar de rechter. Kort gezegd stelde de werkgever dat er uitgebreide werkinstructies en een risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) waren opgesteld om ongelukken als deze te voorkomen. Bovendien waren de medewerkers volgens hem voldoende opgeleid, waren er controles op de werkvloer en was iedereen van voldoende instructies voorzien.

Tot slot stelde de werkgever dat de boete moest worden gematigd, omdat het slachtoffer er geen blijvend letsel aan heeft overgehouden en er direct maatregelen zijn genomen om nieuwe ongevallen te voorkomen. De rechter stelde het bedrijf echter in het ongelijk.

Hoger beroep

De werkgever ging daarop in hoger beroep bij de Raad van State. Die handhaafde de uitspraak van de rechtbank. Hoewel de werkgever veel moeite had gestoken in het opleiden en instrueren van zijn personeel en het opstellen van de werkinstructies en een RI&E, oordeelde de rechter dat geen van deze maatregelen het risico op omvallen van goederen had kunnen voorkomen. Het ontbrak aan een instructie om dergelijke ladingen van twee meter hoog te zekeren.

Dat het slachtoffer niet had moeten stilstaan onderweg naar de kantine was niet van belang omdat het schuiven of omvallen van een last op een pompwagen in bochten voorzienbaar is en door de werkinstructies niet ‘zoveel mogelijk’ was beperkt. Kort gezegd kwam de rechter tot de conclusie dat er te weinig was gedaan om het risico op vallen van goederen tijdens transport ‘zoveel mogelijk’ te beperken. Ook vond de rechter dat er geen reden was om de boete te matigen. Volgens hem was het namelijk niet van belang dat er geen blijvend letsel was ontstaan; dat het slachtoffer zeven dagen opgenomen was geweest, was voldoende om de hoogte van de boete te rechtvaardigen. Ook het feit dat er achteraf maatregelen waren genomen was voor de rechter onvoldoende om de boete te minderen.

Bescherming

Uit deze uitspraak van de Raad van State blijkt maar weer eens dat er wat veiligheid betreft hoge eisen worden gesteld aan werkgevers. Dit komt voort uit de gedachte dat alleen de werkgever echt controle heeft over de werkveiligheid en dat werknemers in bescherming moeten worden genomen. Praktisch gesproken betekent dit dat de werkgever ervoor moet zorgen dat alle risico’s die kunnen leiden tot schade bij werknemers goed in beeld moeten worden gebracht en dat daar goede werkinstructies voor moeten worden voorgeschreven. Ook in het toezicht houden op het werk van werknemers moeten dergelijke risico’s goed in de gaten gehouden worden, want wie tekortschiet, trekt bij de rechter aan het kortste eind.

Proefabonnement

Dit artikel is eerder verschenen in evofenedex magazine. evofenedex magazine is ons ledenblad, met toegankelijke informatie over de wereld van transport en logistiek. evofenedex magazine zet op een rij wat nieuwe overheidsregels betekenen voor je dagelijkse bedrijfspraktijk, hoe je moet omgaan met juridische kwesties en het biedt praktische handvatten als het gaat om magazijnhulpmiddelen, personeelsbeleid, automatisering en wagenpark. Vraag nu kosteloos het proefabonnement aan.