Diagnostiek en medtech: Nederlandse innovaties veroveren wereldwijde zorg

Het internationaal uitrollen van die diagnostische technologieën zet Nederlandse expertise wereldwijd in de schijnwerpers. Goed voor het verdienvermogen van de bedrijven en voor het verbeteren van toegang tot gezondheidszorg op plekken waar dat het hardst nodig is. Jasper Klapwijk, health lead bij Invest International: “Toegang tot gezondheidszorg is een universeel mensenrecht. De noodzaak van goede diagnostiek is het grootst in landen waar de toegang tot gezondheidszorg beperkt is. Daar kunnen Nederlandse innovaties van grote betekenis zijn. Door lacunes in diagnostische zorg te overbruggen, vergroten we de toegang tot essentiële gezondheidszorg, dragen we bij aan betere gezondheidsuitkomsten en leggen we op de lange termijn een basis voor economische ontwikkeling”, zegt Klapwijk.

Onmisbare technologieën

Cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie benadrukken de urgentie. Meer dan 90 procent van de wereldwijde moedersterfte vindt plaats in lage‑ en lagere‑middeninkomenslanden, waarvan ongeveer 70 procent in sub‑Sahara-Afrika. Een aanzienlijk deel van deze sterfgevallen is te voorkomen door tijdige diagnostiek, betere zwangerschapszorg en effectieve behandelingen.

Ook bij infectieziekten speelt diagnostiek een doorslaggevende rol. Tuberculose eist jaarlijks nog altijd ongeveer 1,2 miljoen levens, mede doordat de ziekte te laat of helemaal niet wordt vastgesteld. En waar in hoge‑inkomenslanden MRI‑ en CT‑scans bijna vanzelfsprekend zijn, is het aantal scanners per miljoen inwoners in grote delen van Afrika en Azië vele malen lager. Deze technologieën zijn onmisbaar voor de diagnose van een breed spectrum aan aandoeningen. “Door te innoveren op het gebied van betaalbare MRI’s, CT‑scans en alternatieve toepassingen van echografie lopen Nederlandse bedrijven wereldwijd voorop”, aldus Klapwijk. “Die innovaties dragen direct bij aan betere zorg, betere gezondheidsuitkomsten en een gezondere wereld.”

Een goed voorbeeld is de samenwerking tussen Invest International en het Nederlandse medtech- en healthtechbedrijf Delft Imaging, gespecialiseerd in diagnostische beeldvorming en AI‑software voor lage‑ en middeninkomenslanden. Het bedrijf ontwikkelt onder meer mobiele röntgensystemen en AI‑oplossingen voor vroege opsporing van tuberculose en zwangerschapscomplicaties. In 2024 ontving Delft Imaging de Oryx-prijs (de hoofdprijs van de FD Gazellen Awards) voor zijn internationale groei, innovatiekracht en maatschappelijke impact.

Business developer Manou Aelmans van Invest International: “Wij werken met Delft Imaging aan projecten in onder meer Ghana, waar AI‑gestuurde, computerondersteunde diagnostiek wordt ingezet om thoraxfoto’s te analyseren voor covid‑ en tuberculosediagnostiek. In een context met beperkte gezondheidszorginfrastructuur draagt dat direct bij aan een snellere diagnose en betere behandeling. Ook in Oeganda werken we, samen met Population Services International, aan de verbetering van maternale zorg met de BabyChecker. Dit is een AI‑gedreven, smartphone-gebaseerde echo‑oplossing van Delft Imaging voor het vroegtijdig opsporen van risicovolle zwangerschappen. De eerste resultaten laten zien dat de technologie goed aansluit bij de praktijk van verloskundigen en bijdraagt aan tijdige signalering en doorverwijzing.”

Internationaal opschalen zelden eenvoudig

Hoewel de diagnostische innovaties beschikbaar zijn, is internationaal opschalen zelden eenvoudig. Zonder aansluiting bij lokale zorgsystemen zijn de diagnostische oplossingen moeilijk schaalbaar. Aelmans: “Succesvolle internationale introductie vraagt om sterke lokale partners, bijvoorbeeld voor distributie, onderhoud, service en training.

Daarnaast vergt opschaling aanzienlijke investeringen vooraf. Bedrijven hebben vaak ontwikkelingskapitaal nodig om de eerste productie te starten en certificeringen te behalen. Zoals CE-goedkeuring (Conformité Européenne) voor Europa of een FDA‑toelating (Food and Drug Administration) voor de VS om nieuwe markten te betreden. Dit zijn kostbare en tijdrovende trajecten waarin commerciële financiers vaak pas later instappen.”

Hier komt Invest International in beeld. “Met ontwikkelingsfinanciering kunnen bedrijven hun technologie in internationale markten introduceren en bewijzen dat hun oplossing werkt”, zegt Klapwijk. “Dat verlaagt het risico en maakt de weg vrij voor aanvullende financiering van banken en investeerders.” Essentieel is dat diagnostiek nooit op zichzelf staat. “Wij stappen alleen in als er een duidelijk pad naar behandeling bij een positieve diagnose is”, benadrukt Klapwijk. “Een diagnose stellen zonder toegang tot een behandeling is als een alarm installeren zonder nooduitgang. Als die toegang beperkt is, bijvoorbeeld bij kanker of tuberculose, kijken we ook hoe we oplossingen kunnen financieren die behandeling mogelijk maken. Dat gebeurt onder meer met investeringsleningen die wij ook verstrekken.”

Duurzame vooruitgang

Nederlandse bedrijven die internationaal willen groeien en bijdragen aan betere wereldwijde gezondheid, vinden in Invest International een partner die financiering koppelt aan maatschappelijke impact. Zoals Klapwijk het samenvat: “Precies daar waar innovatie, ondernemerschap en betere zorg samenkomen, ontstaat duurzame vooruitgang. En daarin kunnen wij samen met Nederlandse diagnosticabedrijven het verschil maken.”