Masterclass over resilience biedt handelingsperspectief

De afgelopen jaren zijn handels- en logistieke ketens flink onder druk komen te staan. De coronapandemie, verstoringen in de aanvoer van grondstoffen en geopolitieke onzekerheden hebben ondernemers laten zien dat hun bedrijfsvoering kwetsbaarder is dan gedacht. Vaak genoeg bleken de branden te groot om nog even snel te blussen, wat eerder wel werkte.

Tijdens de masterclass ‘Resilience in de supply chain’ van evofenedex kwamen ondernemers uit uiteenlopende sectoren onlangs bij elkaar om te onderzoeken hoe ze hun ketens wendbaarder en weerbaarder kunnen maken. Hun ervaringen laten zien dat de kracht van de masterclass vooral zit in het uitwisselen van verhalen, spiegelen aan andere sectoren en opnieuw bekijken van de eigen praktijk door samen met vakgenoten en experts erbij stil te staan.

Kijk op keten

Voor Luc Perebooms, manager Supply Chain Engineering bij Technische Unie, was het uitbreiden van zijn netwerk de belangrijkste aanleiding om deel te nemen. “Ik wilde mijn blik verbreden en praktische handvatten krijgen om met de uitdagingen die op onze organisatie afkomen, om te gaan.” Tijdens de masterclass merkte hij dat juist het contact met ondernemers uit andere sectoren veel opleverde. Door de diversiteit aan sectoren waarin de ondernemers opereren – variërend van witgoed tot chemie en van fietsen tot lockers – ontstonden er gesprekken die zijn kijk op de keten verruimden.

Ook Marcel van der Loos, hoofd Supply Chain NL/BE bij BSH Home Appliances, vond het waardevol buiten zijn eigen sector te kijken. “In de witgoedbranche waar ik actief ben, ligt de focus vaak sterk op de eigen producten en processen.” Toch herkende hij in de verhalen van anderen veel overeenkomsten. Het verschil zat vooral in de mate van impact en de manier waarop bedrijven met verstoringen omgaan. De masterclass hielp Van der Loos om zijn ervaringen te spiegelen aan die van anderen en te beseffen dat oplossingen soms dichterbij liggen dan gedacht.

Met praktijk verbinden

De masterclass van evofenedex biedt deelnemers theoretische modellen en instrumenten om kwetsbaarheden in kaart te brengen, waarvan de echte waarde ligt in de koppeling met praktijkvoorbeelden. Een verhaal dat veel indruk maakte, kwam van deelnemers uit de zorg, aldus Perebooms. “Tijdens de coronacrisis wist een ziekenhuis in slechts 48 uur een complete operatieafdeling op te zetten. Dit was een krachtig voorbeeld van hoe een team onder druk kan presteren. Het liet zien dat veerkracht niet alleen gaat over systemen en processen, maar vooral over mensen die de drive hebben om samen een probleem op te lossen.” 

Hij herkende in dit voorbeeld de rol van draagvlak in de organisatie. “Veel onverwachte gebeurtenissen vragen uiteindelijk om menselijk handelen en flexibiliteit.” Van der Loos vult aan dat het inspirerend was om te zien hoe een andere sector dezelfde basisuitdagingen kent: “Want hoe zorg je dat je onder hoge druk tot snelle en effectieve beslissingen komt?”

Kwetsbaarheden blootleggen

Een belangrijk onderdeel van de masterclass is een scan om de veerkracht van de eigen keten te beoordelen. Met behulp van een online vragentool krijgen deelnemers een mooi inkijkje in hun eigen veerkracht. Voor Perebooms bevestigde dit een belangrijk inzicht: een veilig IT-systeem is een onderwerp dat continu prioriteit van IT, maar ook support van Business vraagt. “Dat werd duidelijk door het invullen van dit model en de uitwisseling hiervan met andere deelnemers. Door die uitkomst hebben we het hoger op de agenda gezet en gaan we er intern meer aandacht aan besteden.”

Van der Loos gebruikte de scan en theoretische modellen om in zijn internationale organisatie meer draagvlak te krijgen voor veranderingen in de planning. “Met behulp van die scan en modellen kon ik laten zien waar onze risico’s zitten en waarom een andere aanpak nodig is. Dankzij de masterclass voeren we nu in de eigen organisatie een dialoog om tot meer wendbaarheid en weerbaarheid te komen.”

Nieuwe samenwerking

De masterclass leidt niet alleen tot bewustwording, maar ook tot nieuwe samenwerkingen. Sommige deelnemers gaan na afloop verder met elkaar in gesprek en delen onderling modellen en werkwijzen. Zo kwam Van der Loos in contact met collega’s van een andere organisatie met wie hij dieper kon ingaan op het gebruik van kunstmatige intelligentie bij vraagvoorspelling. “Deze uitwisseling leverde voor beide partijen nieuwe ideeën op die we direct konden toepassen in de praktijk.”

De diversiteit aan bedrijven maakt dat er soms grote verschillen zijn in de vraagstukken, maar juist dat biedt volgens de deelnemers een breder perspectief. Waar de een vooral te maken heeft met wereldwijde aanvoerketens vanuit Azië, kijkt de ander naar regionale processen of de impact van IT-storingen. Door die verschillen te bespreken, ontstaat er begrip voor elkaars situatie en komen nieuwe invalshoeken naar voren.

Ruimte voor reflectie

Een ander belangrijk element van de masterclass is de kans om even uit de dagelijkse hectiek te stappen. Zowel Perebooms als Van der Loos vertellen dat zij normaal gesproken te weinig tijd nemen om stil te staan bij de grotere lijnen. De bijeenkomsten dwongen hen afstand te nemen en opnieuw naar hun eigen rol te kijken.

“Het hielp mij om weer even terug te keren naar de basis”, aldus Van der Loos. “Hoe ziet de keten eruit, welke knelpunten zijn er en hoe vertaal je dat naar concrete acties?” Voor Perebooms was het vooral waardevol om de eigen kwetsbaarheden in perspectief te plaatsen en te ontdekken dat andere bedrijven met vergelijkbare uitdagingen te maken hebben. “Dan merk je dat we het op heel veel vlakken al goed doen, maar dat wij ook punten hebben waaraan we kunnen werken.”

Leren en aanpassen

Dat supply chain management voor bedrijven belangrijker is geworden, is onder meer te zien bij BSH, waar het zowel nationaal als internationaal inmiddels een thema van het senior management is. Dat onderstreept volgens Van der Loos het strategische belang van veerkracht in de keten.

Door supply chain management hoger op de agenda te zetten, ontstaat er meer aandacht voor risico’s en kwetsbaarheden in de ketens. Het helpt bedrijven om sneller te reageren op onverwachte gebeurtenissen en veerkracht structureel in de organisatie te verankeren.

Hoewel de masterclass veel inzichten oplevert, benadrukken Perebooms en Van der Loos ook dat het verbeteren van de wendbaarheid en veerkracht nooit af is. Het is een voortdurend proces van leren en aanpassen. Perebooms verwoordt het treffend: “Er is altijd wel iets gaande, of het nu gaat om leveringsproblemen, storingen of internationale ontwikkelingen. De kracht zit ‘m in alert blijven en leren van anderen.”

Van der Loos sluit zich daarbij aan. Voor hem was de masterclass niet alleen een kans om nieuwe kennis op te doen, maar ook om waardevolle contacten te leggen. “Het was verfrissend om weer eens terug te grijpen op theoretische modellen en ze te koppelen aan de dagelijkse praktijk. De training gaf mij handvatten om in mijn organisatie het gesprek over risico’s en planning te verdiepen.”

Goed gevoel

Zowel Perebooms als Van der Loos kijken met een goed gevoel terug op de masterclass. “Het heeft ons geholpen bewuster naar de keten te kijken, kwetsbaarheden bloot te leggen en oplossingen van anderen te vertalen naar de eigen praktijk”, aldus Van der Loos. Volgens Perebooms hebben ze ook geleerd dat veerkracht begint bij samenwerking. “Tussen afdelingen in een bedrijf, maar ook tussen ondernemers die hun ervaringen met elkaar delen. Zelfs als het een totaal andere branche is, kom je tot nieuwe inzichten en dat is ontzettend waardevol.”