Chipschaarste raakt handel en industrie

De Nederlandse industrie groeit momenteel stevig. De Nevi Inkoopmanagersindex kwam in oktober uit op 55,0. Productie en nieuwe orders namen toe, maar tegelijkertijd liepen de levertijden voor de zeventiende maand op rij verder op. Volgens een analyse van ABN AMRO neemt de schaarste aan elektronische componenten toe.

AI legt beslag op productiecapaciteit

Een belangrijke oorzaak is de sterke groei van investeringen in AI-datacenters, vooral in de Verenigde Staten (VS). Chipfabrikanten en producenten van printplaten richten zich steeds sterker op deze markt. Daar zijn door de grote vraag en schaarste hogere marges te behalen.

Dat heeft gevolgen voor andere afnemers. Producenten van machines, voertuigen en elektronische apparatuur concurreren om dezelfde onderdelen. Vooral de elektrotechnische industrie kampt volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek met tekorten aan onderdelen.

Voor handels- en productiebedrijven is daarom niet alleen de prijs van belang. Ook de beschikbaarheid van kritieke onderdelen en de betrouwbaarheid van levertijden worden belangrijker bij de inkoop.

Extra inkopen versterken schaarste

De situatie wordt versterkt doordat bedrijven uit voorzorg meer inkopen. Inkoopmanagers vrezen tekorten en prijsstijgingen en vergroten daarom hun voorraden. Dat drijft volgens ABN AMRO de vraag en prijzen verder op.

Ook grondstoffen voor chips en printplaten zijn duurder geworden. Daarnaast zorgen hogere olie- en gasprijzen voor extra kosten bij energie-intensieve bedrijven.

Voor leden van evofenedex is het daarom verstandig om zicht te houden op kwetsbare onderdelen in de keten. Denk daarbij aan componenten waarvoor weinig alternatieve leveranciers beschikbaar zijn of waarvan de levertijden oplopen. Ook de balans tussen extra voorraad en hogere voorraadkosten verdient aandacht.

Groei kan in 2027 vertragen

De Nederlandse chipindustrie profiteert sterk van de wereldwijde investeringen in AI. Tegelijkertijd verwacht ABN AMRO dat de groei van de Nederlandse industrie halverwege 2027 vertraagt. De mondiale industrie kan de productiecapaciteit niet snel genoeg uitbreiden.

Daar komt bij dat hogere rentes de financieringskosten voor industriële bedrijven verhogen. Leden krijgen daardoor mogelijk met meerdere effecten tegelijk te maken: duurdere financiering, hogere inkoopprijzen en schaarsere onderdelen. Voor bedrijven in handel, productie en logistiek wordt grip op de keten daarmee nog belangrijker.