03-09-2025
CETA stimuleert groeiende handel tussen Nederland en Canada
CHandelsverdrag bevordert stabiele handelsrelaties
Sinds Donald Trump opnieuw tot president van de Verenigde Staten is gekozen, weten Canadese en Nederlandse ondernemers elkaar steeds beter te vinden. “Onze gedeelde normen en waarden vormen een solide basis om de handelsrelaties verder te verdiepen”, aldus Adam Barbolet, Commercial Counsellor van de Canadese ambassade. Het vrijhandelsverdrag CETA is hiervoor een katalysator.
Vrijwel direct na zijn inauguratie op 20 januari 2025 begon Donald Trump Canada en Mexico te dreigen met hoge invoerheffingen. De Amerikaanse president vindt dat de Verenigde Staten (VS) met deze landen een oneerlijk handelstekort hebben. Door het handelsconflict met de VS ziet een groeiend aantal Canadese bedrijven zich genoodzaakt hun relaties met andere handelspartners te versterken. Hierbij kijken ze vaak naar de Europese Unie (EU), waarmee Canada in 2017 het Comprehensive Economic and Trade Agreement (CETA) heeft gesloten.
“CETA maakt handel met de EU voordelig door de lagere invoerkosten. De motivatie om Amerikaanse afnemers en leveranciers te vervangen door Europese komt echter vooral voort uit onze gedeelde normen en waarden, moraal en ethiek. Premier Mark Carney is hier heel duidelijk over: de bestaande samenwerking die Canada had met de VS – gebaseerd op diepgaande economische integratie en nauwe samenwerking op het gebied van veiligheid en militaire zaken – is voorbij. Canadezen voelen zich verraden door Trump en willen niet meer terug naar de oude situatie. Carney noemt Canada het ‘meest Europese niet-Europese land’ en in moeilijke tijden blijven vrienden elkaar steunen. Volgens recente peilingen wil 46 procent van de Canadezen zelfs lid worden van de EU, terwijl maar 45 procent van de Britten weer lid wil worden”, zegt Adam Barbolet met een lachje.
“Tegelijkertijd blijven de VS onze buurman en daarmee een belangrijke handelspartner. En ondanks alle politieke en economische onrust blijft de United States-Mexico-Canada Agreement van kracht”, nuanceert de Commercial Counsellor van de Canadese ambassade in Den Haag.
“Canadezen zoeken Nederlandse partners die openstaan voor co-creatie, innovatie en samenwerking waaruit beide partijen voordeel halen”
Commercial Counsellor van de Canadese ambassade in Den Haag.
Bij de zoektocht naar nieuwe handelspartners in de EU kijken Canadese bedrijven dikwijls naar Nederland, is de ervaring van Barbolet. Op de vraag wat Canadezen hier denken te vinden, antwoordt hij dat ze op zoek zijn naar wat de meeste ondernemers zoeken: betrouwbare, stabiele en voorspelbare handelsrelaties. “Canadezen zoeken Nederlandse partners die openstaan voor co-creatie, innovatie en samenwerking waaruit beide partijen voordeel halen. Ze waarderen vooral partners die transparant, betrouwbaar en proactief zijn in het opbouwen van joint ventures en distributienetwerken. Ook zoeken ze partners die gaan voor duurzaamheid, diversiteit, inclusiviteit en ethisch verantwoord ondernemen, zaken waarin Nederlanders vaak uitblinken. Bij het zoeken van handelspartners kiezen Canadezen meestal voor een relatiegerichte aanpak om rustig aan vertrouwen op te bouwen. Door de samenwerking te ontwikkelen en te verdiepen werken ze aan waardevolle langetermijnrelaties. Anderzijds kloppen Nederlanders steeds vaker bij ons aan, omdat ze Amerikaanse leveranciers en afnemers willen vervangen door Canadese.”
Wat meespeelt bij de goede handelsrelaties is de hechte vriendschap die na de Tweede Wereldoorlog ontstond. De Canadezen leverden een belangrijke bijdrage aan de bevrijding van Nederland en na de oorlog emigreerden grote aantallen Nederlanders naar Canada. “Maar Canadese bedrijven zien Nederland niet alleen als een markt op zich, het is ook een strategische springplank naar de gehele Europese markt. Ze willen hier voet aan de grond krijgen en daarna hun business uitbreiden naar de hele EU”, legt Barbolet uit.
Anker van stabiliteit
Het vrijhandelsverdrag CETA, dat in 2017 grotendeels voorlopig in werking is getreden, is een belangrijke katalysator voor de handel tussen de EU en Canada. Barbolet: “Het grootste voordeel van elk vrijhandelsverdrag is het verlagen of zelfs afschaffen van invoerheffingen. Zeker vandaag de dag is dat een belangrijk onderwerp. Dankzij CETA zijn voor 98 procent van de goederen die eerder werden belast, de invoerheffingen opgeheven. Dit vertaalt zich in lagere kosten voor ondernemers. Daarnaast zijn er andere voordelen. Zoals minder bureaucratie en papierwerk, snellere procedures bij de grens en wederzijdse erkenning van productnormen. Ook is de toegang tot diensten en overheidsaanbestedingen verbeterd door CETA. In deze steeds meer gefragmenteerde handelswereld zijn vrijhandelsverdragen een anker van stabiliteit, die de op regels gebaseerde handel versterken en zorgen voor vertrouwen tussen kopers en verkopers”, zegt Barbolet. “Verdragen als CETA bieden bedrijven voorspelbaarheid en dus zekerheid die ze nodig hebben om te kunnen blijven groeien. Want als ondernemer kun je alles verdisconteren in de prijs van je product, van inflatie tot valutaschommelingen, behalve instabiliteit en onzekerheid. Als je niet weet wat er gaat gebeuren, kun je dat ook niet berekenen en wordt zakendoen erg lastig en risicovol.”
“Als ondernemer kun je alles verdisconteren in de prijs van je product, behalve instabiliteit en onzekerheid”
In tegenstelling tot een klassiek vrijhandelsverdrag, bevat CETA afspraken over investeringen en intellectueel eigendom. “Dit biedt allerlei voordelen voor ondernemers, investeerders en innovators van zowel Canada als de EU-landen”, legt de handelsdiplomaat uit. Iets anders waarin CETA zich onderscheidt is dat in het verdrag is opgenomen dat beide verdragspartners zich inzetten voor het nakomen van de verplichtingen uit het Klimaatakkoord van Parijs. Barbolet: “De huidige geopolitieke risico’s zijn reëel en worden steeds angstaanjagender en gevaarlijker, maar zijn ook tijdelijk. De opwarming van de aarde is dat niet. Met CETA willen Canada en de EU hun inzet voor het milieu versterken en ondernemers aanmoedigen te verduurzamen. Dit onderdeel van CETA is een duidelijke herinnering dat het nodig is gefocust te blijven op de lange termijn en je niet volledig te laten afleiden door problemen op de korte termijn.”
98 procent al in werking
CETA kan pas volledig in werking treden als het verdrag geratificeerd is door alle lidstaten van de EU. “Onder andere dankzij de inzet van evofenedex heeft Nederland dit al in 2022 gedaan. Bijna 98 procent van het verdrag is nu al in werking”, benadrukt Barbolet. “De overige 2 procent gaat vooral over bescherming van investeringen en het beoogde investeringsgerechtshof en treedt in werking als alle EU-lidstaten CETA geratificeerd hebben.”
In de EU leven zorgen dat CETA voor oneerlijke concurrentie in de Europese landbouw zorgt. Barbolet begrijpt deze zorgen, maar voegt daar direct aan toe dat de cijfers die niet ondersteunen. “Zo exporteerde Canada in 2024 voor 3,7 miljoen Canadese dollar aan vers en gekoeld rundvlees, waarvan slechts 7058 dollar naar Nederland ging. Dat is nog minder dan in 2018.” Wat varkensvlees betreft maakt Barbolet duidelijk dat EU-wetgeving altijd boven de bepalingen in CETA staat. “Tussen 2018 en 2024 exporteerde Canada geen varkensvlees naar Nederland. De reden hiervoor is dat onze boeren het groeihormoon ractopamine gebruiken, dat in de hele EU verboden is.”
Nederland en Québec gaan nauwer samenwerken op het gebied van kritieke grondstoffen. Voormalig minister Klever voor Buitenlandse Handel tekende hiervoor dit voorjaar in Toronto een overeenkomst.
De goederen- en dienstenhandel tussen Canada en de EU is gegroeid van 72,2 miljard euro in 2016 naar 123 miljard euro in 2023 – een toename van 71 procent. De EU exporteerde in die periode 64 procent meer goederen en 81 procent meer diensten naar Canada. Hiermee is de exportgroei van de EU naar Canada bijna twee keer zo groot als die van de EU naar de rest van de wereld.
Ook de handel tussen Canada en Nederland heeft zich van 2017 tot 2024 volgens Barbolet op indrukwekkende wijze ontwikkeld: “De Canadese export naar Nederland is met 96 procent gegroeid en is daarmee bijna verdubbeld. In dezelfde periode is de Nederlandse export naar Canada met 80 procent toegenomen. Als we kijken naar de goederenstromen, exporteert Canada naar Nederland vooral veel grondstoffen, zoals minerale brandstoffen en oliën, ertsen en chemicaliën. Deze drie productgroepen zijn goed voor circa drie miljard Canadese dollar per jaar. De grootste exportstroom van Nederland naar Canada bestaat eveneens uit minerale brandstoffen en oliën ter waarde van 1,1 miljard Canadese dollar. Daarna komen machines en ketels, en farmaceutische producten, die goed zijn voor respectievelijk 635 en 475 miljoen Canadese dollar. Azijn, sterke drank en bier zijn ook een grote productgroep.”
Barbolet benadrukt dat de handel niet alleen bestaat uit bulkgoederen. “Canada en Nederland werken nauw samen op het gebied van landbouwtechnologie, duurzame energie, fotonica, quantum- en nanotechnologie, cybersecurity en kritieke grondstoffen. De laatste tijd worden defensie en veiligheid steeds belangrijker. Daarnaast is er veel uitwisseling op het gebied van technologieën die de kwaliteit van leven verbeteren in de laatste levensfase. Ook de dienstenhandel groeit de laatste jaren gestaag. Waar we vooral steeds meer samenwerking zien is IT en softwareontwikkeling. Met name op het gebied van data-integriteit om gegevens zelf veilig in de cloud te kunnen opslaan.”
Volgens een onderzoek van de Europese Commissie heeft voornamelijk het mkb baat bij CETA. Het aantal Europese mkb’ers dat naar Canada exporteert, is sinds 2017 gegroeid met 20,3 procent, vergeleken met een groei van 13,8 procent voor grotere bedrijven. Barbolet: “Grote ondernemingen hebben de juiste middelen om internationaal handel te drijven. Mkb’ers hebben die vaak niet. Door de afschaffing van de invoerheffing op 98 procent van de goederen, eenvoudigere douaneprocedures en betere toegang tot overheidsaanbestedingen, maakt CETA het ook voor Nederlandse mkb’ers makkelijker te concurreren op de Canadese markt.”
“CETA maakt het ook voor Nederlandse mkb’ers makkelijker te concurreren op de Canadese markt”
Barbolet wil Nederlandse ondernemers nog meegeven dat vertrouwen, een gedeelde geschiedenis en samenwerken met bondgenoten nu belangrijker zijn dan ooit. “Soms is het makkelijk je te richten op de handel in een bepaald product en alleen te focussen op prijs en kwaliteit. Maar juist die focus op transacties heeft ervoor gezorgd dat het wereldwijde handelssysteem steeds protectionistischer wordt, waardoor de vrijhandel onder druk staat.
Samen met mijn team heb ik het afgelopen halfjaar duidelijk ervaren dat Canada en Nederland al heel lang sterke handelspartners zijn. Maar ik had niet gedacht dat deze samenwerking nog zoveel verder kon gaan. Dat er nog zoveel meer is dat we samen kunnen bereiken ten gunste van beide landen, voortbouwend op dit fundament van vertrouwen, de gedeelde geschiedenis en de samenwerking die we hebben. Hoewel ik niet blij ben met de huidige geopolitieke situatie in de wereld en alle spanningen op handelsgebied, denk ik dat onze gemeenschappelijke normen en waarden ons daardoorheen zullen helpen.”
De Canadese ambassade in Den Haag is bereikbaar via +31 70 3111 6 00 en [email protected].
Gerben J. Sas
Embassy of Canada to the Netherlands + ministerie van Buitenlandse Zaken