03-12-2025
Column - Pas op, stoepje
CIk reed laatst met mijn fiets van de stoep. Helaas te hard, waardoor ik een slag in mijn wiel kreeg. Aanvankelijk ging het nog, maar gaandeweg liep mijn band steeds meer aan en kostte het mij moeite om vooruit te komen. Toen ik daar genoeg van kreeg, ging ik naar de fietsenmaker. Die inspecteerde mijn wiel en constateerde dat ik net op tijd was. “Het kan zomaar dat zo’n wiel dubbelklapt tijdens het fietsen, met alle nare gevolgen van dien”, zei hij. Ik mocht dus nog van geluk spreken.
Soms krijg ik de indruk dat de internationale economie ervoor staat als mijn fiets. Fietsen lukt, maar het kost langzamerhand meer moeite en gevaar dreigt. De Duitse regering heeft de schuldenrem losgelaten en investeert in defensie en infrastructuur, waardoor de Duitse economie – en die van de rest van Europa – weer blos op haar gezicht krijgt. Maar structurele hervormingen blijven helaas uit. In Duitsland zal de coalitie CDU-SPD in 2026 toch echt moeten leveren. Voor de Europese Commissie geldt eigenlijk hetzelfde, want haar door Draghi geïnspireerde vereenvoudigingsagenda bestaat vooral uit het terugdraaien van de Green Deal.
Zonder deze investeringen waren de VS waarschijnlijk in een recessie beland
Vanuit zijn optiek als econoom bij het Economisch Bureau van ABN AMRO becommentarieert Philip Bokeloh ondernemend Nederland.
Ondertussen gaat het ook niet echt lekker in de Verenigde Staten (VS). Ondanks de onzekerheid als gevolg van de invoerheffingen is de economie daar nog niet ontspoord. Dit komt door de enorme investeringen van techbedrijven in AI. Zonder deze investeringen, waarvan het, gezien de zeer hoge aandelenwaarderingen, de vraag is of ze zich ooit zullen uitbetalen, waren de VS waarschijnlijk in een recessie beland. Ook de Amerikaanse inflatiecijfers vallen nog mee, omdat buitenlandse bedrijven heffingen omzeilen door
hun handelsroutes te verleggen, producten anders te classificeren en invoer te vervroegen. Bovendien accepteren Amerikaanse importeurs lagere winstmarges in afwachting van betere tijden. Als die uitblijven – en daar ziet het naar uit – zullen zij de rekening echter alsnog doorschuiven naar de consument. Ik ben benieuwd hoe de Amerikaanse centrale bank (Fed) daarop zal reageren.
President Donald Trump wil dat de Fed zijn rentetarieven verlaagt. Als de Fed in weerwil van een hogere inflatie met hem meebuigt, kan de dollar – hét fundament onder het mondiale financieel stelsel – opnieuw een knauw krijgen. Verminderde onafhankelijkheid van instituties tast hun geloofwaardigheid aan. Het ondermijnt ook de economische besluitvorming en beperkt de mogelijkheden om financieel-economische schokken, bijvoorbeeld veroorzaakt door problemen met slecht gereguleerde cryptovaluta, internationaal gecoördineerd op te vangen. Dat is een dreiging waar geen fietsenmaker aan wil denken.
Philip Bokeloh