Gastcolumn - Leveringszekerheid brandstof vraagt om een plan

Deze energiecrisis is groter dan die van 1973. Logisch, want tijdens het schrijven van deze column zit de Straat van Hormuz nog potdicht, terwijl daar normaal dagelijks een vijfde van alle olie en vloeibaar gas doorheen gaat. Weliswaar hebben we in Nederland (nog) geen autovrije zondagen, maar wereldwijd spelen dit soort ontwikkelingen wel degelijk. Voor bijvoorbeeld miljoenen Aziatische huishoudens betekent de energiecrisis donkere avonden en warmere nachten door black-outs, een vierdaagse werkweek en minder mobiliteit.

In Europa lijdt de transportsector (ook) pijn. De prijzen van diesel en kerosine schoten de afgelopen tijd immers omhoog. Onderaan de streep is transport duurder en onzekerder, zeker als het om mondiale handelsketens gaat. De oorzaak is simpel, want de wereldeconomie verbruikt zo’n honderd miljoen vaten olie per dag, en van dat aanbod is nu tien procent weggevallen. Natuurlijk zijn er voorraden, maar deze schok is zo groot, dat de prijzen heftig reageren en sprake is van vraagdestructie, met veel economische schade tot gevolg.

Op mijn kantoor hier bij VEMOBIN staat de telefoon daarom sinds 28 februari roodgloeiend. Terwijl de leden van onze vereniging de (bio)raffinaderijen op volle kracht laten werken, bellen media ons op met vragen als: ‘Produceert de Nederlandse raffinagesector ook diesel en kerosine?’ Ja, we verwerken zo’n 1,3 miljoen vaten olie per dag. Zonder de Nederlandse raffinaderijen zou de Europese importafhankelijkheid van kerosine en diesel twee keer zo groot zijn geweest als die nu is, en daarmee het prijseffect nog sterker. Een andere vraag die wij krijgen is: ‘Kunnen we de diesel die we in Nederland produceren voor onszelf houden?’ Ja, dat kan, maar verwacht dan wel tegenmaatregelen, terwijl Europa voor diesel, kerosine en ruwe olie juist al importafhankelijk is.