skipToContentskipToFooter

TRIBOO GEBRUIKT MATERIALEN OPNIEUW

T

Grondstoffen terugwinnen uit afval

Producten printen en persen uit de resten van producten waar anderen op uitgekeken zijn. Het is de basis van Triboo in Zevenhuizen. Het bedrijf gebruikt plantaardige cellulosevezels en plastic granulaat als grondstoffen voor hergebruik. En dat steeds opnieuw.

Circulaires economie. Dat is een economie gebaseerd op hergebruik van grondstoffen, minder gebruik van delfstoffen en meer gebruik van plantaardige bronnen. En meer terugleveren aan de maker, vaker repareren en meer delen. De in Utrecht recent gehouden beurs Material District liet zien dat veel makers ermee aan het werk zijn gegaan en de jaarlijkse Dutch Design Week in Eindhoven ademt al een tijd dezelfde tijdgeest.

Kunststoffen hergebruikt

Ook ondernemer Marc van der Heijden heeft het circulaire concept omarmd. In 2016 richtte hij het bedrijf Triboo op, na negentien jaar lang werkzaam te zijn geweest bij een landelijke verhuisorganisatie. In het kantoor in Zevenhuizen staat hij stil bij de producten die daar te zien zijn. In de wandkast, vervaardigd uit hergebruikte grondstoffen, staan de bakjes met de gemalen grondstoffen: vezels van kleding, hennep en granulaat van allerlei plastics. Het glanzende tafelblad hetzelfde verhaal: plastic van bijna vijfduizend afgedankte cd-hoesjes is erin verwerkt. En ooit gaat de grondstof misschien op in verlichtingsarmaturen. Boven het bureaublad hangen dergelijke armaturen geprint uit petflessen. De grote schaal op tafel blijkt gemaakt van vermalen interieurs van koelkasten en toont hoe die grondstof eruitziet. Het begin van elk product is op dit moment een afgedankt product uit wat de oude economie wordt genoemd. Door plastics tot granulaat te vermalen en het verwarmde granulaat als een lange worm door een gerobotiseerde 3D-printer te leiden, zijn vazen, bloempotten en de fraai gedraaide onderstellen van tafels op te bouwen.

Furniture as e service

Triboo verandert waardeloos afval in waardevolle circulaire kantoorinrichting. Het bedrijf maakt de circulaire economie en maatschappij zonder afval voor iedereen zichtbaar in het interieur door duurzame meubels te maken met een spraakmakend verhaal. Met zijn assortiment gemaakt van afval richt het bedrijf kantoren, scholen, winkels en hotels in met minder materiaal, minder CO2, minder afval en minder transport.

Van der Heijden: “Ik ben hiermee begonnen omdat ik zag dat er veel nuttige materialen werden weggegooid en vernietigd. In de basis is Triboo een grondstoffenbank en géén afvalinzamelaar. Koop je iets en ben je dat product na een jaar of vijf zat en wil je wel weer eens wat anders, dan lever je het in en maken wij er een grondstof van voor een nieuw product. Wij kopen het product terug voor de grondstofwaarde, maar ontwikkelen ook een andere manier van denken. In de automatisering is software as a service gebruikelijk geworden, wij bieden furniture as a service aan.”

Circulaire meubelplaat

Een gepatenteerde innovatie van Triboo is het #greengridz constructiepaneel, dat een alternatief is voor de massieve platen die vooral voor kantoormeubels worden gebruikt. “Ik weet uit mijn tijd bij een verhuisbedrijf dat verhuizers na een dag sjouwen met bureaubladen uitgeteld waren. Onze circulaire meubelplaat is zestig procent lichter dan een massieve plaat en heeft ook nog eens een CO2-footprint die zestig procent lager is.”

De greengridz constructieplaat is vergelijkbaar met de vleugel van een vliegtuig; hij is opgebouwd uit een rasterstructuur en een onder- en bovenlaag, alles vervaardigd uit afvalreststromen van cellulosehoudende houtvezels. “ We kunnen die platen leveren in verschillende diktes en lengtes tot ruim vijf meter. Transport kunnen we er niet mee voorkomen, maar wel drastisch mee beperken. Door het geringe gewicht kun je in een vrachtwagen meer platen meenemen.” Van der Heijden legt uit dat de panelen op maat worden gefabriceerd. “De dikte van raster en dek engineeren we op maat voor het gebruik. Het maakt namelijk uit of je een paneel voor een tafel, bureaublad, kast, binnendeur, tussenwand of vloer gaat gebruiken.”

“Ik zie liever dat de muntjes die festivalbezoekers gebruiken een tweede leven krijgen in een 3D-geprinte vaas”

De platen kunnen zonder verdere behandeling worden geleverd, maar meestal kiezen klanten voor lamineren. “Dat kan met behulp van textielresten, we hebben laminaat gemaakt van spijkerbroeken, maatpakken en ziekenhuiskleding. Het kan ook met behulp van lokale plantaardige vezels, bijvoorbeeld afkomstig van park- en bermmaaisel of rozenteelt, die met een natuurlijk bindmiddel worden gebonden.

Logistiek

Van der Heijden bedacht tijdens zijn baan bij een landelijke verhuisorganisatie een logistiek model waarmee hij zeventig procent van de transportbewegingen reduceerde, door bevoorrading van bouwmaterialen en retourstromen van afval integraal te combineren. Het ontketende een revolutie, en van der Heijden leerde anders te kijken naar afval. Met zijn bedrijf Triboo wil hij impact maken en een bijdrage leveren aan het doorbreken van wat hij het lineaire systeem noemt: kopen en weggooien omdat nieuw goedkoper is dan hergebruik van materialen. “Dat is een perverse economi- sche prikkel. Ik zie liever dat de muntjes die festivalbezoekers gebruiken een tweede leven krijgen in een 3D-geprinte vaas. Dan heb je eerst plezier van eten en drinken, en later geniet een ander van een mooie bos bloemen in een vaas. Die muntjes zijn dan niet in een verbrandingsoven terechtgekomen.”

Niet alles lukt. Voor de cradle-to-cradle-, akoestische panelen van papier- en kartonafval bleek in de bouw te weinig belangstelling, waardoor een fabriek gesloten moest worden. “Jammer, maar trial and error ligt aan de basis van innovatie. We leven in een wereld met oude patronen en grote economische belangen.

Rederijen willen met grote containerschepen blijven varen en de makers en gebruikers van vrachtwagens willen voertuigen op de weg houden. En recyclingbedrijven zijn groot geworden door afval te scheiden en erin te handelen. Afval verschepen naar andere landen in plaats van hier producten ervan te maken. Wij zoeken het in lokaal produceren met wat lokaal voorhanden is. Zoveel mogelijk. Naïef zijn we niet. Een constructieplaat maken we niet op de plaats van gebruik. En lokaal is relatief. Nederland is een klein land. Maar we hebben ook een Triboo Nordic in Denemarken en werken samen met ondernemers in België, Duitsland, Slowakije, Australië en Abu Dhabi.”

Knipoog

Voor Van der Heijden weerspiegelt Triboo zijn visie op grondstoffen. “De tijd is voorbij dat een selecte groep zichzelf onze minerale en fossiele hulpbronnen heeft toegewezen en de maatschappij bij winning en productie met de kosten en aantasting van de omgeving kan opzadelen. In de stad van de toekomst zijn er grondstoffen in overvloed en kan de uitputting van bronnen stoppen. We gebruiken wat we hebben. Triboo is een knipoog naar het woord tribe: de grondstoffen van onze volksstam zitten verankerd in de binnen- en buitenkant van onze gebouwen en gebruiksproducten. Een afgeschreven voorwerp vormt de grondstof voor een nieuw product, zonder dat we onze aardbol en de bewoners schade berokkenen.” 

Ed Coenen

Ed Coenen