A.TR-certificaten vaker geweigerd in Turkije

Bedrijven die goederen uitvoeren naar Turkije, krijgen op dit moment veel vragen en signalen over A.TR-certificaten. Vooral certificaten die zijn afgegeven met gebruik van de vergunning Toegelaten Exporteur A.TR van een dienstverlener, zoals een douaneagent of logistiek dienstverlener, lijken in Turkije vaker te worden geweigerd. Dit leidt in de praktijk tot onzekerheid én tot een toename van aanvragen voor een eigen vergunning Toegelaten Exporteur.

Een A.TR-certificaat wordt gebruikt binnen de douane-unie tussen de Europese Unie (EU) en Turkije als bewijs dat goederen zich in het vrije verkeer bevinden. Voor bedrijven die regelmatig naar Turkije exporteren kan de vereenvoudigde procedure via een vergunning Toegelaten Exporteur A.TR praktisch zijn. De recente signalen maken echter duidelijk dat je het gebruik van zo’n vergunning zorgvuldig moet inrichten.

Gebruik van de vergunning van een dienstverlener: niet de bedoeling

Het is niet in overeenstemming met de regelgeving wanneer een exporterende onderneming die zelf geen vergunning Toegelaten Exporteur A.TR heeft, een andere onderneming mét zo’n vergunning aanwijst als indirect vertegenwoordiger en vervolgens gebruikmaakt van de vergunning van die onderneming om een A.TR-certificaat volgens de vereenvoudigde procedure af te geven.

A.TR-certificaten die op die manier zijn afgegeven, kunnen bij invoer in Turkije om technische redenen worden geweigerd. Uit de signalen die evofenedex ontvangt, blijkt dat de Turkse douane hier momenteel strenger naar kijkt. Ook de Nederlandse douane heeft aangegeven dat deze signalen bekend zijn en dat de kwestie bij de Europese Commissie is aangekaart.

Een dag vol inzichten voor het douanevak van morgen.

Wanneer mag een vertegenwoordiger vak 13 invullen?

De hoofdregel is dat alle onderdelen van een A.TR-certificaat dat volgens de vereenvoudigde procedure wordt afgegeven, zijn ingevuld door bevoegde medewerkers van de toegelaten exporteur zelf. In de handelspraktijk kan het echter nodig zijn dat vak 13 wordt ingevuld en ondertekend door een vertegenwoordiger van de toegelaten exporteur. Dit kan alleen wanneer aan de volgende drie voorwaarden wordt voldaan:

1. Het A.TR-certificaat moet betrekking hebben op een eigen zending van de onderneming die beschikt over de vergunning Toegelaten Exporteur A.TR en die in vak 1 is vermeld.

2. In vak 13 moet duidelijk worden aangegeven dat dit vak namens de toegelaten exporteur is ingevuld, bijvoorbeeld met de vermelding ‘on behalf of’.

3. In vak 13 moet de volledige naam van de vergunninghouder, dus de toegelaten exporteur, worden vermeld.

Wanneer uit vak 13 eenvoudig kan worden herleid welke toegelaten exporteur in vak 1 is vermeld en er geen andere redenen tot twijfel zijn, kan een op deze wijze ingevuld A.TR-certificaat volgens de vereenvoudigde procedure worden aanvaard. Belangrijk is dus dat de vergunning daadwerkelijk hoort bij de exporteur van de zending, en niet bij een dienstverlener die optreedt namens een exporteur zonder eigen vergunning.

Praktisch advies voor exporteurs

Heeft jouw onderneming zelf geen vergunning Toegelaten Exporteur A.TR, dan is het verstandig om terughoudend te zijn met constructies waarbij de vergunning van een dienstverlener wordt gebruikt. Om weigering in Turkije te voorkomen, kun je gebruikmaken van de reguliere procedure voor het aanvragen van een A.TR-certificaat. Voor bedrijven met structurele export naar Turkije kan het daarnaast zinvol zijn te beoordelen of een eigen vergunning Toegelaten Exporteur A.TR een goede keuze is.

Digitale A.TR-certificaten met QR-code

Sinds 8 juli 2024 accepteren EU-lidstaten A.TR-certificaten die elektronisch door Turkije zijn afgegeven, voorzien zijn van een QR-code en geen natte handtekening bevatten. Dit is inmiddels verder verankerd in Besluit nr. 1/2025 van het EU-Turkije Comité voor douanesamenwerking over het gebruik van elektronisch afgegeven A.TR-certificaten.

De Europese Commissie heeft eerder aangegeven dat de echtheid van door Turkije elektronisch afgegeven A.TR-certificaten kan worden gecontroleerd via een unieke verificatielink. Deze is bereikbaar via de QR-code op het certificaat. Voor de omgekeerde situatie – elektronische afgifte van A.TR-certificaten met QR-code door exporteurs of autoriteiten in de EU – is de praktische inrichting op dit moment nog niet beschikbaar. Voor zover nu bekend kunnen vanuit de EU nog geen A.TR-certificaten met QR-code worden afgegeven volgens een vergelijkbaar digitaal controlesysteem.

Welke documenten worden nog geaccepteerd?

Voor A.TR-certificaten die vanuit de EU worden afgegeven, blijft vooralsnog het uitgangspunt dat Turkije certificaten met natte handtekening en stempel moet accepteren. Digitale handtekeningen vanuit de EU zijn op dit moment niet toegestaan binnen deze werkwijze. In de praktijk is het daarom belangrijk om per weigering goed vast te stellen waarop de Turkse douane de weigering baseert: gaat het om het ontbreken van een QR-code, om het gebruik van de vergunning van een dienstverlener, of om een andere formele onvolkomenheid?

Geef signalen door

evofenedex blijft in contact met de Nederlandse douane (team LOT) over hoe de Turkse douane omgaat met A.TR-certificaten en volgt de afstemming met de Europese Commissie. Wordt jouw A.TR-certificaat in Turkije geweigerd om een andere reden dan de situaties die hierboven zijn beschreven? Leg de onderliggende casus dan zorgvuldig vast en deel de informatie met ons. Daarbij is vooral belangrijk welk type A.TR-certificaat is gebruikt, op basis van welke vergunning het certificaat is afgegeven, hoe vak 1 en vak 13 zijn ingevuld en welke reden de Turkse autoriteiten voor de weigering hebben gegeven. Deze informatie helpt ons om te bepalen of er naast de bekende signalen ook andere knelpunten spelen.

Agnieszka en haar collega's helpen je graag verder