Stappenplan om te voldoen aan de nieuwe Europese PPWR-verordening

De wet raakt de volledige verpakkingsketen, waaronder fabrikanten, producenten, importeurs en logistiek dienstverleners. Steeds meer bedrijven stellen vragen over de PPWR. We leggen stap voor stap uit hoe je je kunt voorbereiden op de aankomende verplichtingen. 

1. Bepaal je rol in de keten 

De PPWR kent verschillende rollen zoals producent, importeur, distributeur, leverancier, einddistributeur en fulfilmentdienstverlener. Het is belangrijk zo snel mogelijk te weten welke rol(len) jouw organisatie vervult, want per rol gelden andere verplichtingen. 

Een producent is bijvoorbeeld degene die voor het eerst verpakkingen of verpakte producten op de markt brengt in een EU-lidstaat, of een verpakking openmaakt zonder eindgebruiker te zijn. 

2. Breng je verpakkingen in kaart 

Maak zo snel mogelijk een overzicht van alle verpakkingen die je gebruikt of op de markt brengt. Noteer per verpakking het materiaal en het formaat, de toepassing en de stroom (bijvoorbeeld transport, e-commerce, horeca). Dit vormt de basis voor de verdere analyse. 

3. Zorg voor conformiteitsverklaring en registratie 

Vanaf 12 augustus 2026 moet je voor elke verpakking die je in de EU op de markt brengt, een EU-conformiteitsverklaring kunnen overleggen. Deze verklaring heet ook wel een Declaration of Conformity (DoC). Ben je zelf fabrikant, dan stel je deze verklaring zelf op. Koop je verpakkingen in, dan ontvang je de DoC van de fabrikant of leverancier.

In de conformiteitsverklaring staat wie verantwoordelijk is voor de verpakking, om welke verpakking het gaat en aan welke eisen van de PPWR is voldaan. Daarnaast moet je vóór de marktintroductie beschikken over een technisch dossier en geregistreerd zijn in het producentenregister van elk EU-land waar je actief bent. Vervolgens rapporteer je jaarlijks welke verpakkingen je daar op de markt hebt gebracht. 

4. Check recyclebaarheid en herbruikbaarheid 

• Vanaf 2027 worden verpakkingen beoordeeld op hun recyclingprestatie (A, B, C of D). 
• Vanaf 2030 mogen alleen verpakkingen met minimaal klasse C op de markt komen.  
• Vanaf 2038 moeten verpakkingen minimaal klasse B hebben. Doe de recyclecheck van Verpact om te bepalen of je verpakkingen voldoen aan de eisen.  
• Let op: verpakkingen die minder dan 70 procent recyclebaar zijn, zijn vanaf 2030 verboden. 

5. Gebruik van gerecycled materiaal 

Voor kunststof verpakkingen gelden vanaf 2030 minimumpercentages voor het gebruik van post-consumer recycled (PCR)-materiaal. Denk aan 30 procent voor petflessen, 10 procent voor contactgevoelige verpakkingen zonder pet, en 35 procent voor overige kunststof verpakkingen. Deze percentages worden berekend per productielocatie. 

6. Ontwerp en minimaliseer 

Ontwerp verpakkingen zo dat ze eenvoudig te recyclen en/of her te gebruiken zijn. Gebruik bij voorkeur monomaterialen en minimaliseer het gebruik van additieven, etiketten, coatings en kleurstoffen die recycling belemmeren. Voorkom overbodige verpakkingen; dubbele wanden, valse bodems en onnodige lagen zijn vanaf 2030 verboden. 

7. Stimuleer en verplicht hergebruik 

Voor diverse verpakkingsstromen (transport, e-commerce, horeca) gelden vanaf 2027 tot 2040 stapsgewijs minimumpercentages voor hergebruik. De horeca moet vanaf 1 februari 2027 bring your own toestaan. En vanaf 1 februari 2028 zijn herbruikbare verpakkingen verplicht. Je mag geen meerprijs aan consumenten rekenen voor herbruikbare alternatieven. 

8. Voorzie verpakkingen van correcte EU‑symbolen en informatie 

Vanaf 2028 moeten verpakkingen voorzien zijn van nieuwe EU-uniforme symbolen voor statiegeld, herbruikbaarheid en het percentage gerecycled materiaal. Duidelijke communicatie naar consumenten is verplicht, bijvoorbeeld over hergebruik, statiegeld, composteerbaarheid en recycling. QR-codes voor extra informatie zijn optioneel. 

9. Schrap verboden verpakkingen en materialen 

Vanaf 2029/2030 zijn onder andere de volgende verpakkingen verboden: 

• XPS voor verpakkingen voor voedsel en dranken 
• Krimpfolie om bagage 
• Plastic chips, plastic ringen en plastic verzamelverpakkingen die dienen als gemaksverpakkingen 
• Plastic om onbewerkt groente en fruit <1,5 kg (tenzij uitzondering) 
• Eenmalige plastic verpakkingen in horeca en bedrijfskantines  
• Zeer lichte plastic draagtassen (tenzij uitzondering) 

Let ook op de strengere eisen voor schadelijke stoffen zoals pfas. 

10. Monitor, rapporteer en administreer 

Houd gegevens bij over hoeveelheden verpakkingen, materiaalstromen, recycling, hergebruik en afval. Rapporteer jaarlijks aan de bevoegde autoriteiten en zorg dat je voldoet aan de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid. 

Themagroep Verpakkingswet PPWR

Met deze themagroep biedt evofenedex een platform van en voor haar leden om samen te werken aan een praktische implementatie van de PPWR. Als deelnemer ben je bovendien als eerste op de hoogte van actualiteiten rondom deze wet. Stel je vragen, deel tips en doe kennis op over de PPWR en de gevolgen voor jouw organisatie.