Personeelstekort en gevaarlijke stoffen: zo voorkom je dat werkdruk een veiligheidsrisico wordt

Het KPMG-rapport over arbeidsschaarste en veiligheid rondom het vervoer van gevaarlijke stoffen is gepubliceerd in november 2025. Daarin wordt duidelijk dat personeelstekorten structureel doorwerken in de logistieke sector. Minder tijd, minder controle, minder kennis en onvolledige of zelfs geen administratie zijn risico’s die in het onderzoek aandacht krijgen.

Taalproblemen

Door schaarste aan personeel is de inzet van buitenlands personeel soms noodzakelijk. Vooral personeel van buiten Europa heeft vaak slechts een basisniveau Engels. Bij het laden en lossen kan dit voor onduidelijkheden zorgen, waardoor er volgens het rapport meer kans op fouten ontstaat.

Hans Stegeman, hoger veiligheidskundige en HSSEQ-specialist bij evofenedex, herkent de communicatieproblemen door een gebrekkige kennis van de Engelse taal. “Die problemen spelen bijvoorbeeld ook bij werknemers uit Oost-Europa.”

Zelf laden en lossen

Het rapport benadrukt ook dat chauffeurs door werkdruk of onvoldoende personeel op de bestemming soms zelf gaan laden en lossen. Dat is niet de taak van de chauffeur. Bovendien is die daar in principe niet voor opgeleid. Als er dan een fout wordt gemaakt, bijvoorbeeld door het verkeerd aansluiten van een tank, kan dat ernstige gevolgen hebben.

Het komt ook voor dat personeel de administratie niet volledig of correct invult om tijd te besparen. Hierdoor kunnen anderen niet goed inschatten wat de gevaren zijn van de lading. Verder kan een dalend kennisniveau over risico’s ervoor zorgen dat het veiligheidsbewustzijn van een heel team of bedrijf daalt.

Bijna-ongevallen (near-misses)

In het rapport staat ook dat bijna-ongevallen (near-misses) vaak niet worden gemeld. “Bedrijven zijn mogelijk bang voor negatieve gevolgen, omdat meldingen direct bij de inspectie terechtkomen. Dat terwijl de near-misses juist veel potentie hebben om van te leren. Een laagdrempelig, eventueel anoniem, meldsysteem opzetten dat niet bij de toezichthouder ligt, zou een oplossing kunnen zijn”, aldus het rapport.

Volgens Stegeman van evofenedex klopt de informatie over bijna-ongevallen niet. “Bedrijven registreren near-misses intern om onveilige situaties aan te pakken en van incidenten te leren. Wij benadrukken dan ook altijd om dit te doen. Maar er is geen wettelijke plicht om near-misses te melden bij de inspectie. evofenedex heeft een handige poster waarop in één oogopslag is te zien wanneer en waar bedrijven incidenten met gevaarlijke stoffen moeten melden. Deze poster is exclusief voor leden en is gratis aan te vragen via onze website”, tipt Stegeman.

Tekort aan veiligheidsadviseurs

Verder wordt het tekort aan veiligheidsadviseurs genoemd als risico. Wanneer er geen veiligheidsadviseur kan worden aangesteld door krapte op de arbeidsmarkt, blijven cruciale taken vaak liggen. Denk bijvoorbeeld aan het analyseren van incidenten, opstellen van (nood)procedures en adviseren over risicobeheersing. Of de taken worden slechts oppervlakkig uitgevoerd.

Daarnaast kan het ontbreken van een veiligheidsadviseur leiden tot verminderde interne bewustwording over risico’s, waardoor medewerkers minder snel melding maken van onveilige situaties.

Alert blijven

Stegeman ziet in de praktijk dat een incident vaak niet komt door één grote fout. “Het is meestal een gevolg van een opeenstapeling van fouten. De te nemen maatregelen om veilig te werken worden niet juist opgevolgd en dan krijg je een soort domino-effect.

Stegeman benadrukt dat het zeker ook in drukke perioden belangrijk is om alert te blijven op afwijkingen in het werkproces. “Het zijn juist de kleine dingen die erin sluipen: een controle die wat sneller gaat, administratie die pas achteraf wordt gedaan, een stap die wordt overgeslagen omdat er haast is. Precies dát is het risico bij het behandelen van gevaarlijke stoffen. De foutkans neemt dan toe, terwijl de impact van een fout ook veel groter kan zijn.”

Hulp nodig?

Voor bedrijven die uitdagingen ervaren bij het invullen van de taken van de veiligheidsadviseur, biedt evofenedex een abonnement op een veiligheidsadviseur. Bij deze adviesdienst ondersteunen onze ervaren veiligheidsadviseurs leden om gevaarlijke stoffen volgens de geldende wet- en regelgeving veilig te vervoeren en op te slaan.

Onze specialisten komen dagelijks over de vloer bij bedrijven uit allerlei sectoren en kennen de uitdagingen waarmee ze vaak worstelen. Zij hebben al vele leden geholpen bij onder andere classificatie, documentatie, etikettering en het opleiden van medewerkers. Benieuwd wat we voor jouw organisatie kunnen betekenen? Lees meer over onze adviesdienst op onze website.