Nieuwe douaneregels veranderen werk declarant fundamenteel | evofenedex
 
 
skipToContentskipToFooter

nDWU: strengere eisen aan data, veiligheid en duurzaamheid

19-11-2026 Het overstappen van traditionele douaneaangiften naar datagedreven toezicht verandert het werk van declaranten fundamenteel. Dat het nieuwe Douanewetboek van de Unie steeds meer doorwerkt in de dagelijkse aangiftepraktijk, bleek duidelijk tijdens de vijftiende editie van de Dag van de Declarant.

Met het nieuwe Douanewetboek van de Unie (nDWU) start in de Europese Unie (EU) de meest ingrijpende hervorming van de douaneregels sinds het voltooien van de Europese douane-unie in 1968. Het nDWU trad op 20 september 2026 in werking. De meeste verplichtingen voor importeurs en exporteurs gaan in op 21 september 2027. In 2034 moet het hele nDWU van toepassing zijn.

Wettelijke verantwoordelijkheid bij één centrale partij

Voor declaranten (vaak werkzaam bij douane-agenten of expediteurs) is de grootste wijziging dat het nDWU afstapt van het traditionele aangiftemodel en de wettelijke verantwoordelijkheid veel strakker bij één centrale partij legt: de importeur of exporteur. Anders dan in de huidige regels wordt de importeur in het nDWU uitdrukkelijk gedefinieerd.

Bedrijven die in de EU zijn gevestigd, kunnen op eigen naam en voor eigen rekening goederen blijven invoeren of uitvoeren. Ook blijft directe vertegenwoordiging in naam en voor rekening van hun opdrachtgever mogelijk. “Bedrijven die buiten de EU gevestigd zijn, hebben een indirecte vertegenwoordiger nodig. Deze wordt aangemerkt als importeur en dragen daarmee het risico bij onregelmatigheden. Zonder een indirecte vertegenwoordiger kunnen bedrijven buiten de EU de invoerformaliteiten niet vervullen”, aldus Godfried Smit, secretaris-generaal van de European Shippers' Council.

"Zonder een indirecte vertegenwoordiger kunnen bedrijven buiten de EU de invoerformaliteiten niet vervullen"

Godfried Smit

Secretaris-generaal van de European Shippers' Council.

custom

Verruimde verantwoordelijkheid

De importeur en de exporteur worden ook verantwoordelijk voor het voldoen aan de Europese wet- en regelgeving op het gebied van veiligheid, gezondheid, economie en milieu. De verruiming van de aansprakelijkheid kan er mogelijk toe leiden dat douane-agenten en expediteurs terughoudender worden met indirecte vertegenwoordiging. Dit kan leiden tot hogere tarieven, strengere controles op de aangeleverde data of aanvullende bankgaranties om hun eigen risico af te dekken.

Europese datahub vervangt afzonderlijke aangiften

De EU Customs Data Hub (vanaf 1 juli 2028 verplicht voor e-commerce en vanaf 1 maart 2034 voor alle bedrijven) wordt het centrale instrument voor het voldoen aan de douaneformaliteiten. De importeur of exporteur stelt de gegevens via de datahub beschikbaar aan de Douane en andere toezichthouders. Ook de resultaten van controles worden via de datahub beschikbaar gesteld, en andere diensten, zoals de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit, hebben toegang. Bovendien maakt de datahub vereenvoudigingen mogelijk, zoals voor de Trust and Check trader. Bedrijven met deze status kunnen zelf hun goederen vrijgeven. Douane speelt daarbij geen rol meer. Omdat de datahub veel cruciale bedrijfsgegevens gaat ontsluiten, is een goede beveiliging van alle informatie essentieel.

Declaranten blijven nodig

Dat systemen en kunstmatige intelligentie standaardgegevens steeds vaker automatisch verwerken, draagt er ook aan bij dat het werk van declaranten verandert. De nadruk verschuift van het aanleveren van data naar het controleren van brondata en het bewaken van de herleidbaarheid daarvan. Maar ook als kunstmatige intelligentie repetitief werk overneemt, blijven declaranten nodig om afwijkingen te beoordelen, complexe wetgeving toe te passen en de juistheid van aangiften te bewaken. “Zo verandert de declarant van een aangiftespecialist in een complianceprofessional”, concludeerde Timo Zoetmulder van APL Logistics Europe in zijn afsluitende keynote.

Ruim 200 professionals in Veenendaal

De Dag van de Declarant vond op 17 november plaats in Veenendaal, waar ruim 200 declaranten, douanespecialisten en trade compliance-professionals voor de vijftiende keer bijeenkwamen. Naast het nDWU was er uitgebreid aandacht voor oorsprong, de EU Customs Data Hub, de veranderende aansprakelijkheid van de declarant en de expediteur, en AEO en Trust and Check trader. Zo sprak Godfried Smit (secretaris-generaal van de European Shippers' Council) over de toekomst van het douanevak en Alfred Rongen (Douane Nederland) over de EU Customs Data Hub in de praktijk.

Het evenement werd dit jaar mede mogelijk gemaakt door Beurtvaartadres en Stratech Logistic, Descartes Systems Group, e-Origin en Tikl.

Online community voor Declaranten

Bij evofenedex, het kennisknooppunt voor handel en logistiek, vinden we het belangrijk dat jij als declarant op de hoogte bent en blijft van de laatste ontwikkelingen. Daarom hebben we de ‘Online community voor Declaranten’ opgericht. Leden van deze community krijgen toegang tot ons online communityplatform. Daar leg je makkelijk contact met andere deelnemers, kun je relevante informatie met elkaar delen en discussie voeren over actuele onderwerpen.

Vragen over internationaal ondernemen?

Alice en haar collega's helpen je graag verder

Alice evofenedex